Kiedy nadpłacać kredyt hipoteczny lub gotówkowy?

Nadpłata kredytu oznacza dobrowolne wpłacenie przez kredytobiorcę dodatkowej kwoty ponad ustalony harmonogram spłat. Takie działanie pozwala szybciej spłacić zobowiązanie i zmniejszyć koszt odsetek. Z tego tekstu dowiesz się, kiedy najlepiej nadpłacać kredyt i od czego zależy zysk z wpłacania większych kwot niż wymagane.

Czy lepiej nadpłacać na początku, czy na końcu okresu kredytowania?

Po zakończeniu formalności związanych z przyznaniem kredytu i przekazaniu środków sprzedającemu nieruchomość, nadpłata z reguły nie jest priorytetem kredytobiorcy. Myśleniu o wpłatach większych niż wymagane nie sprzyja chociażby fakt, że zwykle jest to moment, gdy wydatki są szczególnie wysokie — trzeba bowiem uwzględnić remont mieszkania, zakup mebli czy inne koszty związane z przeprowadzką. Tymczasem to właśnie nadpłacanie kredytu w początkowym okresie spłaty przynosi największe korzyści finansowe.

Szybkie przypomnienie. Rata kredytu składa się z części kapitałowej, czyli faktycznie pożyczonej kwoty, którą będziesz sukcesywnie spłacać. Pozostała kwota to część odsetkowa — koszt korzystania z pożyczonych pieniędzy, który bank nalicza na podstawie pozostałego do spłaty kapitału.

W przypadku rat równych (annuitetowych) początkowe raty składają się w większej części z odsetek, a w mniejszej z kapitału. Dlatego nadpłacanie na początku pozwala znacząco obniżyć sumę należnych odsetek i szybciej zmniejszyć zadłużenie. Pamiętaj bowiem, że nadpłacając kredyt, zawsze spłacasz kapitał (a nie odsetki).

Dla rat malejących sytuacja jest nieco inna — kapitał spłacany jest równomiernie przez cały okres kredytowania, a odsetki maleją wraz z czasem. Nadpłata kredytu w tym przypadku także obniży całkowite koszty, ale efekt jest mniej spektakularny niż przy ratach równych.

Czy nadpłata kredytu przed upływem 36 miesięcy jest obarczona prowizją?

W Ustawie o kredycie hipotecznym^[i] jest następujący zapis: „W przypadku kredytu hipotecznego oprocentowanego zmienną stopą procentową kredytodawca może pobierać rekompensatę wyłącznie, gdy spłata całości lub części kredytu hipotecznego nastąpiła w okresie 36 miesięcy od dnia zawarcia umowy o kredyt hipoteczny”.

Oznacza to, że jeśli zdecydujesz się na nadpłatę kredytu hipotecznego w ciągu pierwszych trzech lat od jego zaciągnięcia, bank ma prawo naliczyć prowizję za wcześniejszą spłatę. Nie może być ona wyższa niż 3 proc. wartości nadpłaty. Po upływie tego okresu nadpłaty są już zazwyczaj wolne od dodatkowych kosztów.

Inne zasady obowiązują umowy kredytowe podpisane przed 2017 r. czyli przed wejściem w życie ustawy oraz umowy dotyczące kredytu hipotecznego, w którym stała stopa oprocentowania kredytu hipotecznego obowiązuje w danym okresie. Wówczas należy dokładnie sprawdzić ich zapisy pod kątem ewentualnych opłat za nadpłatę, bo mogą one obowiązywać przez cały ten okres.

W przypadku nadpłaty kredytów gotówkowych banki zazwyczaj nie pobierają prowizji bez względu na to, w którym okresie spłaty jest ona dokonywana. Pobranie przez kredytodawcę niewielkiej opłaty za taką operację byłoby jednak zgodne z prawem. Przed wykonaniem przelewu należy więc sprawdzić zapisy swojej umowy.

Czy najlepiej nadpłacać kredyt w dniu pobrania raty?

Jak już wiesz, robiąc nadpłatę, spłacasz kapitał, od którego naliczane są odsetki. Tym samym, im wcześniej zmniejszysz pozostałe do spłaty saldo, tym szybciej obniżysz sumę odsetek do zapłacenia. Załóżmy, że zgodnie z harmonogramem raty spłacasz zawsze pierwszego dnia miesiąca. Jeśli nadpłatę zrobisz w połowie miesiąca, odsetki zostaną przeliczone proporcjonalnie, czyli do połowy miesiąca od wyższej kwoty, a za drugą połowę już odpowiednio do pozostałego salda. Jeśli więc płacisz ratę 1 stycznia, a nadpłaty dokonasz 31 grudnia — najbliższa rata nie zmieni się odczuwalnie. Ale już następna — płacona 1 lutego — będzie liczona od niższego kapitału, co przełoży się na realne oszczędności w odsetkach.

Nie ma więc większego znaczenia, czy nadpłacisz kredyt dokładnie w dniu pobrania raty, dzień przed czy po — po prostu im wcześniej to zrobisz, tym większe oszczędności uzyskasz.

Kiedy nadpłacać kredyt — przy niskich czy wysokich stopach procentowych?

Decyzja o nadpłacie kredytu powinna uwzględniać aktualny poziom stóp procentowych. Warto jednak mieć świadomość, że bez względu na to, czy są one niskie, czy wysokie — nadpłata zawsze jest opłacalna. Pytanie tylko jak bardzo.

Kredyt lepiej nadpłacać przy wysokich stopach procentowych. Wówczas koszt odsetek jest najwyższy, a każda nadpłata pozwala znacząco zmniejszyć łączną kwotę odsetek do zapłacenia. Nadpłacanie kredytu jest też szczególnie atrakcyjne w okresach rosnących stóp procentowych, bo zabezpiecza przed dalszym wzrostem kosztów kredytu.

FAQ — pytania i odpowiedzi o najlepszy czas na nadpłatę kredytu

Czym kierować się wybierając czas na nadpłatę kredytu?

Przede wszystkim należy rozważyć swoje możliwości finansowe. Ważne jest, aby nadpłata nie zagroziła codziennemu budżetowi i pozostawiła środki na niespodziewane wydatki. Kolejna kwestia to ewentualne prowizje za nadpłatę, które może naliczyć bank jeśli np. umowa kredytowa obwiązuje krócej niż 3 lata. O kwestii dokładnego wyliczenia o ile nadpłata zmniejszy wysokość raty albo przyspieszy spłatę kredytu, najlepiej porozmawiać z ekspertem mFinanse, który pomoże dobrać optymalną strategię spłaty.

Czy warto nadpłacać kredyt zaraz po jego uruchomieniu?

Nadpłata na początku okresu kredytowania pozwala szybciej obniżyć kapitał, co zmniejsza sumę odsetek do zapłacenia przez cały czas trwania zobowiązania. Warto jednak sprawdzić, czy taka operacja nie wiąże się z dodatkowymi opłatami.

Czy kredyt zawsze trzeba nadpłacać tego samego dnia miesiąca?

Nie, nadpłaty można dokonywać w dowolnym momencie. Co więcej, można to robić cyklicznie albo jednorazowo.

^[i] Art. 40.2, Ustawa z dnia 23 marca 2017 r. o kredycie hipotecznym oraz o nadzorze nad pośrednikami kredytu hipotecznego i agentami, źródło online: https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/download.xsp/WDU20170000819/T/D20170819L.pdf, dostęp: 1 października 2025 r.