Stopy procentowe – jak zmiany wpływają na kredytobiorców?

Temat zmian stóp procentowych już od miesięcy jest obecny w wielu mediach. Od 2012 roku aż do jesieni 2021 roku stopy procentowe, a od tego czasu były stale obniżane do poziomu bliskiego zeru. Po podwyżkach z zeszłego i bieżącego roku dziennikarze od razu zaczęli mówić o końcu tanich kredytów i wyliczać kwoty podwyżki rat już udzielonych finansowań. Stopy procentowe – czym są i czy naprawdę jest się czego obawiać? Wyjaśniają eksperci mFinanse.

Zobacz też: Jakie oprocentowanie kredytu hipotecznego wybrać? 

Zmiany stóp procentowych w Polsce – ważne dla kredytobiorców

Żeby odpowiedzieć na pytanie, jak stopy procentowe wpływają na kredytobiorców, należy zacząć od odpowiedzi na pytanie: czym w ogóle są stopy procentowe ?

Stopy procentowe oznaczają koszt kapitału lub cenę po jakiej jego właściciel udostępnia go innym na określony czas. Najczęściej stopy wyrażone są w procentach mierzonych w ujęciu rocznym. Mówiąc o stopach procentowych, można brać pod uwagę kilka cen. W ostatnim czasie głośno jest o stopach ustalanych przez Radę Polityki Pieniężnej, organu działającego przy banku centralnym.

Stopy procentowe w Polce prawie od dziesięciu lat systematycznie malały. Rada Polityki Pieniężnej, biorąc pod uwagę stan polskiej gospodarki, obniżyła w ciągu ostatnich lat stopy procentowe do poziomu niemal zerowego. Zmniejszanie stóp procentowych prowadzi do tego, że kredyty hipoteczne i gotówkowe są łatwiej dostępne, a co za tym idzie łatwiejsze finansowanie wpływa na większą ilość inwestycji. Niskie stopy procentowe oznaczają też, że kredyty są tanie, czyli od pożyczonego kapitału spłacamy mniej odsetek.

Ostatnimi czasy trend ten uległ jednak odwróceniu, bo ostatnie zmiany stóp procentowych to podwyżki.  Wzrost stóp spowoduje z kolei, że raty już zaciągniętych kredytów zwiększą się. O ile? To zależy od tego, kiedy oraz na jakich warunkach zaciągaliśmy kredyt, który obecnie spłacamy.

Ujemne stopy procentowe – co oznaczają?

Jesteśmy przyzwyczajeni do tego, że takie produkty finansowe jak lokaty przynoszą zysk. Wpłacamy środki na lokatę na określony czas i na określonych zasadach, a po upływie tego czasu bank wypłaca nam środki powiększone o procent zysku. Sytuacja niskich stóp procentowych, z której cieszą się kredytobiorcy, nie jest korzystna dla posiadaczy lokat. Ich zyski, które uzależnione są od wysokości stóp procentowych, są symboliczne.

Co jednak w sytuacji, kiedy pojawią się ujemne stopy procentowe? W tym wypadku sytuacja kredytobiorców nadal wygląda korzystnie, ponieważ bank nie będzie zarabiał na oprocentowaniu ich kredytów. Sytuacja dla posiadaczy lokat natomiast będzie wyglądała w takiej sytuacji jeszcze mniej korzystanie. Umieszczając środki na lokacie, nie tylko nie zarobimy, ale po upływie czasu na jaki lokata została zawarta, bank może zwrócić nam mniej środków niż do niego wpłaciliśmy. 

Inflacja a stopy procentowe – jaka jest między nimi zależność?

W dyskusji, która cały czas toczy się w mediach można usłyszeć, że inflacja wpływająca na wzrost cen dóbr i usług może zostać zahamowana po podwyższeniu stóp procentowych. Jaka jest więc zależność pomiędzy inflacją a stopami procentowymi?

Inflacja a stopy procentowe – jak w takim razie działa ten mechanizm? Najczęściej, zmiany stóp procentowych są skorelowane z poziomem inflacji. Kiedy inflacja rośnie, rosną więc także stopy procentowe Celem tego działania jest wpłynięcie na ceny towarów i usług, które z powodu inflacji drożeją. Podniesienie stóp procentowych, czyli ceny pieniądza, sprawia, że wzrost cen się stabilizuje.

Zobacz też: WIBOR– co to jest za wskaźnik?