Kim jest poręczyciel? Jakie spełnia zadania?

Poręczyciel – kto to jest?

Poręczyciel, inaczej żyrant bądź gwarant, to osoba, które zobowiązuje się do spłaty zadłużenia na wypadek sytuacji, w której dłużnik nie będzie wywiązywał się z umowy zawartej z bankiem. Może on poręczać zarówno niewielkie pożyczki, jak i kredyty opiewające na duże sumy, w tym kredyty hipoteczne. W praktyce oznacza to, że poręczyciel będzie musiał regulować raty zobowiązania, gdy główny kredytobiorca lub pożyczkobiorca przestanie to robić. Odpowiedzialność gwaranta obejmuje też odsetki umowne za opóźnienia.

Żyrant nie ma możliwości zrezygnowania z poręczenia w trakcie trwania umowy kredytowej, chyba że bank i kredytobiorca wyrażą na to zgodę. W dokumencie można jednak zastrzec, że spłata długu będzie egzekwowana od poręczyciela dopiero wtedy, gdy egzekucja wobec pożyczkobiorcy będzie nieskuteczna. Gwarant nie może też uchylać się od zapłaty. Jest on traktowany przez bank jako dłużnik (a dokładniej współdłużnik solidarny), jest bowiem współodpowiedzialny za czyjeś długi. Jeśli nie będzie spłacał zobowiązania, może znaleźć się w rejestrze dłużników, na czym ucierpi jego historia kredytowa, a tym samym także zdolność kredytowa.

Kredyt z poręczycielem – w jakich sytuacjach można go wziąć?

Poręczenie kredytu to zabezpieczenie dla wierzyciela na wypadek niewypłacalności kredytobiorcy. Jest ono rozwiązaniem wówczas, gdy osoba ubiegająca się o przyznanie kredytu nie posiada wystarczającej zdolności kredytowej. Niekiedy pozwala ono również wynegocjować lepsze warunki kredytowania, np. wyższą kwotę czy dłuższy okres spłaty.

Najczęściej kredyt z poręczycielem zaciągają osoby młode, np. takie, które nie zgromadziły odpowiednio wysokiego wkładu własnego, a chciałyby wziąć kredyt hipoteczny. Wówczas żyrantami przeważnie zostają ich rodzice bądź inne bliskie osoby. Przepisy nie zabraniają jednak, aby gwarantem został ktoś niespokrewniony z kredytobiorcą.

Kto może zostać poręczycielem?

Aby zostać poręczycielem kredytu, trzeba:

• być osobą pełnoletnią,
• posiadać zdolność do czynności prawnych,
• mieć dobrą historię kredytową,
• posiadać zdolność kredytową.

Warto jednak mieć świadomość, że bank każdy przypadek rozpatruje indywidualnie (niektóre instytucje finansowe stosują np. ograniczenia dotyczące maksymalnego wieku żyrantów).

Ponadto poręczyciel nie może być finansowo związany z gospodarstwem domowym osoby ubiegającej się o kredyt. Oznacza to, że gwarantem nie może więc zostać małżonek, jeżeli para posiada wspólność majątkową. Gdy jednak małżeństwo ma rozdzielność majątkową, wówczas wzajemne poręczanie kredytów jest możliwe.

Śmierć poręczyciela lub głównego kredytobiorcy

Warto mieć świadomość, że z chwilą śmierci żyranta umowa poręczenia nie wygasa. Oznacza to, że wszyscy jego spadkobiercy otrzymują ów dług jako część spadku. Co więcej, poręczenie pozostaje aktualne także po śmierci głównego kredytobiorcy. Jeżeli osoby dziedziczące majątek nie będą w stanie spłacić kredytu, albo jeśli odrzucą spadek, do spłaty zobowiązania zostanie pociągnięty poręczyciel.

Poręczyciel – zagrożenia wiążące się z byciem żyrantem

Korzyści związane z poręczeniem kredytu dotyczą przede wszystkim kredytobiorcy – dzięki takiemu zabezpieczeniu może on otrzymać wsparcie finansowe, na jakim mu zależy. Tymczasem dla żyranta jest to dość duże ryzyko. Przede wszystkim jest ono związane z ewentualną koniecznością spłaty zobowiązania i możliwością wpisu do rejestru dłużników. Ponadto obniża się zdolność kredytowa poręczyciela, może więc mieć on poważne trudności z zaciągnięciem kredytu, jeżeli będzie miał taką potrzebę.

Nie można również pominąć ewentualnego ryzyka utraty dobrych relacji z osobą biorącą kredyt. Problemy finansowe związane z niewypłacalnością kredytobiorcy mogą negatywnie wpłynąć na znajomość czy stosunki rodzinne.

Jakie prawa posiada poręczyciel kredytu?

1. Poręczyciel ma prawo otrzymać pełne informacje dotyczące warunków kredytu oraz sytuacji finansowej kredytobiorcy. Dotyczy to m.in. wysokości kredytu, okresu spłaty, odsetek, prowizji, harmonogramu spłat i wszelkich innych warunków związanych z kredytem.
2. Żyrant w każdej chwili może poznać aktualny stan spłaty kredytu.
3. Ma również prawo do informacji o ewentualnych opóźnieniach w terminowym spłacaniu rat.
4. Jeżeli poręczyciel spłacił kredyt w imieniu kredytobiorcy, ma prawo do podjęcia działań prawnych w celu odzyskania tych środków od kredytobiorcy. Jest to tzw. roszczenie regresowe.

FAQ – często zadawane pytania

Kim jest poręczyciel i za co odpowiada jako żyrant kredytu?

Poręczyciel to osoba, która zobowiązuje się do spłaty zobowiązania na wypadek, gdy główny kredytobiorca nie będzie regulował rat; jako żyrant kredytu odpowiada za spłatę rat oraz odsetek za opóźnienia i jest traktowany jak współdłużnik solidarny, nie może jednostronnie zrezygnować z poręczenia w trakcie umowy (chyba że zgodzą się na to bank i kredytobiorca).

W jakich sytuacjach warto wziąć kredyt z poręczycielem?

Kredyt z poręczycielem warto wziąć, gdy osoba ubiegająca się o kredyt nie ma wystarczającej zdolności kredytowej lub wkładu własnego; poręczenie stanowi zabezpieczenie dla wierzyciela i często pozwala uzyskać lepsze warunki kredytowania, wyższą kwotę lub dłuższy okres spłaty.

Kto może zostać poręczycielem i jakie są ograniczenia formalne?

Poręczycielem może zostać osoba pełnoletnia, mająca zdolność do czynności prawnych, dobrą historię kredytową i zdolność kredytową; bank rozpatruje każdy przypadek indywidualnie (np. może stosować ograniczenia wiekowe), a poręczycielem nie może być osoba pozostająca we wspólności majątkowej z kredytobiorcą (np. małżonek przy wspólności majątkowej), chyba że istnieje rozdzielność majątkowa.

Jakie prawa i zagrożenia ma poręczyciel oraz co się dzieje w razie śmierci?

Poręczyciel ma prawo do pełnej informacji o warunkach kredytu, aktualnym stanie spłaty i ewentualnych opóźnieniach oraz prawo do dochodzenia regresu, jeśli spłacił dług za kredytobiorcę; zagrożenia to obowiązek spłaty zobowiązania, wpis do rejestru dłużników, obniżenie zdolności kredytowej i ryzyko pogorszenia relacji z kredytobiorcą; z chwilą śmierci poręczyciela umowa poręczenia nie wygasa — dług wchodzi w skład spadku, a poręczenie pozostaje aktualne także po śmierci głównego kredytobiorcy.